متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :جغرافیا

عنوان : تحليلي بر الگوهاي مکانيابي ايستگاهاي مترو شهري

دانشکده پرديس بين المللي ارس

گروه جغرافيا و برنامه ريزي شهري

عنوان فارسي :

تحليلي بر الگوهاي مکانيابي ايستگاهاي مترو شهري

مطالعه موردي شهر تبريز

عنوان انگليسي :

An analysis on the locational patterns of metro terminals in urban areas

Case study of Tabriz city The

استاد راهنما :

دکترمحمد رضا پورمحمدي

 

 

استاد مشاور :

دکتر میرستار صدرموسوي

آذر ماه 93

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

 

فهرست مطالب

عنوان………………………………………………………………………………………………………………………………..صفحه

 

فصل اول: طرح تحقیق

 

الف) مقدمه  ………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1

ب) بيان مسئله …………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1

د) اهميت و ضرورت تحقيق………………………………………………………………………………………………………………………. 3

ر) پيشينه تحقيق ………………………………………………………………………………………………………………………………………..3

ز) اهداف تحقيق …………………………………………………………………………………………………………………………………….   6

س) سئوالات تحقيق……………………………………………………………………………………………………………………………………6

ش) فرضيات تحقيق…………………………………………………………………………………………………………………………………. 7

ص)روش تحليل…………………………………………………………………………………………………………………………………………..7

ط)روش گردآوري داده ها…………………………………………………………………………………………………………………………..7

ظ ) نتايج مورد انتظار………………………………………………………………………………………………………………………………. 8

ک) برنامه زمانبندي انجام پايان نامه ………………………………………………………………………………………………………..8

 

فصل دوم : تعاریف و مبانی و مفاهیم نظری تحقیق

 

فصل دوم : ادبیات نظری تحقیق

2-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….9

2-2- تعاریف و مفاهیم……………………………………………………………………………………………………………………………….9

2-2-1- تعریف سيستم حمل و  نقل شهری……………………………………………………………………………………………9

2-2- 2- انواع سیستم های حمل و نقل عمومی شهری………………………………………………………………………10

الف) مترو……………………………………………………………………………………………………………………………………………..10

ب) قطار سبك شهري………………………………………………………………………………………………………………………..10

ج) منوريل…………………………………………………………………………………………………………………………………………..11

د) تراموا…………………………………………………………………………………………………………………………………………….12

ه) اتوبوس…………………………………………………………………………………………………………………………………………12

و) تاكسي و خودروهاي شخصي………………………………………………………………………………………………………….13

2-2-3- تعریف پایانه ها و ارتباط با  سیستم حمل و نقل شهری………………………………………………………….13

الف) مشخصات پایانه……………………………………………………………………………………………………………………………..14

ب)  عوامل ساخت پایانه ها………………………………………………………………………………………………………………….14

2-2-4- انواع پایانه ها ازنظر مقیاس…………………………………………………………………………………………………………15

2-2-5- انواع پایانه ها……………………………………………………………………………………………………………………………….15

2-2-6- عملکرد پایانه ها…………………………………………………………………………………………………………………………..16

2-2-7- وظايف پايانه ها…………………………………………………………………………………………………………………………..17

2-2-8- مفهوم ایستگاه پایانه ای مترو و فضای جمعی آن…………………………………………………………………..17

الف) فضای تصمیم گیری……………………………………………………………………………………………………………………..19

ب) فضاهای فرصت یا مکث……………………………………………………………………………………………………………….19

ج) فضاهای حرکتی…………………………………………………………………………………………………………………………….19

2-2-9- مفهوم فضای عمومی و ابعاد اجتماعی آن………………………………………………………………………………21

2-3- رویکردهای نظری………………………………………………………………………………………………………………………  24

2-3- دیدگاه های نظری حمل و نقل درون شهری………………………………………………………………………………24

2-3-1- نظريه هاي حمل و نقل شهري تا دهه 1910 ………………………………………………………………………24

2-3-2-  نظريه هاي حمل و نقل شهري از 1920 تا 1970………………………………………………………………26

2-3-3-  نظريه هاي حمل و نقل شهري از 1980 تا كنون………………………………………………………………..28

2-4-  مدل ها و روش های تحقیق………………………………………………………………………………………………………….30

2-4-1- بررسی الگوهای توسعه مبتنی بر حمل و نقل همگانی…………………………………………………………….30

2-4-2- توسعه مبتنی بر حمل و نقل همگانی……………………………………………………………………………………….30

2-4-3- سیاست ها و اصول کلی توسعه مبتنی بر حمل و نقل همگانی……………………………………………..31

2-5- مکانیابی……………………………………………………………………………………………………………………………………………33

2-5-1- معیارهای مکانیابی……………………………………………………………………………………………………………………..33

2-5-2- مکانیابی ایستگاه های مترو………………………………………………………………………………………………………34

2-5-3- انواع ایستگاه های مترو و مکانیابی نقاط ……………………………………………………………………………….35

الف) ایستگا ه های انتهایی……………………………………………………………………………………………………………….35

ب) ایستگاه های اجباری………………………………………………………………………………………………………………..35

ج) ایستگاه های میانی……………………………………………………………………………………………………………………35

2-6- اصول و برنامه ریزی درونی پایانه……………………………………………………………………………………………… 36

الف) اصل جامعیت…………………………………………………………………………………………………………………………….. 36

ب) اصل سازگاری فضاها ، فعالیت ها و همجواری درونی……………………………………………………………….36

ج) اصل ایمنی……………………………………………………………………………………………………………………………………36

د) اصل امنیت…………………………………………………………………………………………………………………………………..36

ه) اصل دسترسی آسان…………………………………………………………………………………………………………………….36

و) اصل تمرکز……………………………………………………………………………………………………………………………………36

ی) خوانایی فضاهای پایانه…………………………………………………………………………………………………………………..36

ن) سازگاری فعالیت پایانه با کاربری های اطراف………………………………………………………………………………36

2-7-  تجارب جهانی…………………………………………………………………………………………………………………………….. 37

2-7-1- معرفی پروژه های موفق مترو در جهان……………………………………………………………………………………37

الف) متروی کوپنهاگ…………………………………………………………………………………………………………………………….37

ب) متروی برلین………………………………………………………………………………………………………………………………….37

پ) ام تی آر هنگ کنگ چین…………………………………………………………………………………………………………..38

ث) متروی نیویورک آمریکا…………………………………………………………………………………………………………………39

ج) متروی پاریس پاریس – فرانسه…………………………………………………………………………………………………….40

م) متروی لندن – انگلستان ………………………………………………………………………………………………………………41

ن) متروی مسکو – روسیه………………………………………………………………………………………………………………….41

و)متروی دبی……………………………………………………………………………………………………………………………………….44

ه) ایستگاه های مختلف استکهلم سوئد …………………………………………………………………………………………..44

ی) ایستگاه بلوار فورموسا ـ کائوسیونگ، تایوان……………………………………………………………………………….. 46

2-7-2- ابعاد اجتماعی در تجارب جهانی موفق………………………………………………………………………………………46

نتیجه گیری……………………………………………………………………………………………………………………………………………….47

 

فصل سوم : بررسی و شناخت وضع موجود

 

مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………50

3-1- ویژگیهای عمومی شهر تبریز………………………………………………………………………………………………………….50

3-2-  مطالعات جغرافيايي شهر تبریز………………………………………………………………………………………………………52

الف) توپوگرافي…………………………………………………………………………………………………………………………………….52

ب)  هیدرولوژی…………………………………………………………………………………………………………………………………52

ج)  مورفولوژی………………………………………………………………………………………………………………………………….52

3-3-  اقليم………………………………………………………………………………………………………………………………………………52

3-4- جغرافياي سياسي شهر تبريز………………………………………………………………………………………………………..58

3-5- ویژگیهای تاریخی تبریز…………………………………………………………………………………………………………………58

3-6- ویژگیهای فرهنگی _ اجتماعی  شهر تبریز……………………………………………………………………………….59

3-7- ويژگي‌هاي جمعيتي و نيروي انساني شهر تبريز………………………………………………………………………60

3-8- ويژگي‌هاي اقتصادي منطقه…………………………………………………………………………………………………………60

3-9- ويژگي‌هاي كالبدي شهر تبريز…………………………………………………………………………………………………….63

3-10- مطالعات زيست‌محيطي……………………………………………………………………………………………………………..65

الف) آلودگي هوا………………………………………………………………………………………………………………………………..65

ب)  آلودگي خاك…………………………………………………………………………………………………………………………….66

ج) آلودگي آبهاي سطحي و زيرزميني……………………………………………………………………………………………..66

3-11- تاسيسات شهري تبريز…………………………………………………………………………………………………………………66

الف) بررسي وضعيت شبكه و تاسيسات آب و فاضلاب شهر تبريز…………………………………………………..67

ب) مشخصات برق تبريز و نيروگاههاي آن………………………………………………………………………………………..67

ج) مخابرات…………………………………………………………………………………………………………………………………………..68

د)  مشخصات و بررسي وضعيت گاز طبيعي در شهر تبريز……………………………………………………………..68

3-12- مطالعات شهرسازي و معماري……………………………………………………………………………………………………..69

3-13- شبكه راههاي منطقه…………………………………………………………………………………………………………………….69

3-14- شبکه ارتباطی_شبکه معابر………………………………………………………………………………………………………….69

3-15- حمل و نقل همگاني……………………………………………………………………………………………………………………..72

3-16- زمينه مطالعات سيستم حمل و نقل سريع همگاني تبريز…………………………………………………………75

3-17- سابقه واگن اسبي در تبريز…………………………………………………………………………………………………………..77

3-18- مترو و قطار شهري……………………………………………………………………………………………………………………….77

الف) نقشه مترو شهر تبریز و بررسی خطوط قطار شهری تبریز……………………………………………………….78

ب) ایستگاه های خط یک قطار شهری تبریز…………………………………………………………………………………..80

3-19-  تجهیزات سازمان قطار شهری تبریز…………………………………………………………………………………………81

3-20- معرفی دپو و پارکینگهای خط1 قطارشهری تبریز…………………………………………………………………….82

الف ) پایانه ائل گولی…………………………………………………………………………………………………………………………….82

ب ) پایانه لاله……………………………………………………………………………………………………………………………………….83

3-21 – ناوگان قطار شهری تبریز…………………………………………………………………………………………………………….83

3-22 – معرفی ایستگاه های خط یک……………………………………………………………………………………………………..84

 

فصل چهارم : الگوهای تحلیلی و ارزیابی ایستگاه ها

 

4-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………89

4-2 – تعیین عوامل و متغییرها……………………………………………………………………………………………………………….89

4-2-1- عوامل موثر درارزیابی ایستگاه ها……………………………………………………………………………………………….89

4-2-2- تعریف عوامل موثر درارزیابی…………………………………………………………………………………………………… 90

4-2-3- متغیرهای عوامل موثر در مکانیابی ایستگاه ها………………………………………………………………………..90

4-2-4- متغییرهای بررسی……………………………………………………………………………………………………………………..90

4-3- شاخص های انتخاب شده……………………………………………………………………………………………………………..95

4-4- پرسشنامه شاخص های انتخاب شده……………………………………………………………………………………………97

4-5- روش AHP………………………………………………………………………………………………………………………………….101

4-5-1- ایجاد ماتریس مقایسه دو¬تایی……………………………………………………………………………………………….101

4-5-2- محاسبه وزن های معیار…………………………………………………………………………………………………………..102

4-5-3- وزن دهی گزینه ها………………………………………………………………………………………………………………….102

4-5-4- تخمین نسبت توافق………………………………………………………………………………………………………………..103

4-6- تحلیل فرایند سلسله مراتبی AHP برای ایستگاه یک از فاز یک قطار شهری تبریز……………..103

4-6-1- ماتریس مقایسه دو تایی معیارهای بکار رفته در شاخص های کالبدی، زیست محیطی، اجتماعی- فرهنگی و نظم و ایمنی ایستگاه یک  تا هفت…………………………………………………………………..103

4-6-2- بررسي سازگاري در قضاوتها…………………………………………………………………………………………………….103

4-7- نتیجه گیری تجزیه و تحلیل ایستگاه ها با روش Ahp…………………………………………………………….136

4-8- نقشه کاربری اراضی در ایستگاه های فاز یک خط یک………………………………………………………………142

4-8-1- نوع کاربری ها، مساحت کاربری ها و درصد سطح اشغال شده هر کاربری در ایستگاه های فاز یک…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..143

4-9- نتایج بررسی کاربری اراضی در هفت ایستگاه اول از فاز اول خط یک مترو شهری تبریز…..143    الف) نتایج بررسی کاربری اراضی در ایستگاه های شماره یک و دو از فاز اول خط یک مترو شهری تبریز……………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 143

ب)نتایج بررسی کاربری اراضی در ایستگاه های شماره سه وچهار از فاز اول خط یک مترو شهری تبریز…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………146

ج) نتایج بررسی کاربری اراضی در ایستگاه های شماره پنج، شش وهفت از فاز اول خط یک مترو شهری تبریز…………………………………………………………………………………………………………………………………………….148

4-10- سازگاری کاربری ها , نقشه سازگاری کاربری های  ایستگاه ها…………………………………………..151

 

فصل پنجم : آزمون فرضیه ها ، نتیجه گیری و پیشنهادها

 

1-5-  مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………………….156

5-2- آزمون فرضیه ­ها……………………………………………………………………………………………………………………………156

  • فرضیه اول…………………………………………………………………………………………………………………………………157
  • فرضیه دوم…………………………………………………………………………………………………………………………………157
  • فرضیه سوم……………………………………………………………………………………………………………………………….158

5-3- نتیجه گیری………………………………………………………………………………………………………………………………….159

5-4-پیشنهادات………………………………………………………………………………………………………………………………………161

) مقدمه :

رشد روز افزون جمعيت و بالا رفتن نرخ مالکيت سواري و افزايش جريان ترافيک شهري باعث ايجاد مشکلات در امر جابه جايي مسافران شده است. يکي از مهمترين عناصر شهري ، سيستمهاي حمل و نقل عمومي شهرها است. از طرفي حمل و نقل عمومي و جابه جايي مسافران به عنوان يکي از مهمترين عوامل توسعه شهري نام برده ميشوند. بهره برداري مطلوب از يک سيستم حمل ونقل در گرو شناسايي آن سيستم و خصوصيات آن است. اولين گام مهم و ضروري در شناسايي سيستم حمل و نقل عمومي يک شهر شناسايي محل استقرار پايانه ها است.کارايي سيستم حمل و نقل عمومي يک شهر بستگي به مکانهايي است که پايانه ها در آن مکانها به وجود آمده اند. انجام مطالعات تحليلي قبل از استفاده و بهره برداري از سيستم حمل و نقل شهري لازم و ضروري است که در اين پايانامه به تحليل الگوهاي مکانيابي ايستگاهاي مترو (شهر تبريز) خواهيم پرداخت. نحوه استقرار پايانه ها ،سازگاري با کاربري هاي اطراف محيط خود و همسايگي ها مورد بررسي قرار خواهد گرفت..

كلمات كليدي : ارزيابي، سيستم حمل و نقل شهري ، پايانه ها ، مترو ، مکانيابي،تبريز

 

ب) بيان مسئله

رشد شتابان شهر نشيني در سه دهه گذشته با توان تجهيز فضاهاي شهري و گسترش زير ساختها

متناسب نبوده و مشاغل مولد مورد نياز را ايجاد نکرده است. از آنجا که توزيع فضايي شهرها و جمعيت کنترل شده در چهارچوب يک برنامه جامع که مبتني بر هماهنگيهاي  بخشي و ناحيه اي باشد صورت نگرفته است ، مشکلاتي ناشي از  رشد شتابان شهر نشين ابعاد پيچيده اي يافته است. جمعيت بيش از حد شهرها ، مهاجرت بي رويه از روستا به شهر ، ايجاد مناطق پرجمعيت حاشيه نشين ، عدم انسجام و رعايت مسئله همجواري کاربري هاي مختلف درون شهرها ، عدم دسترسي مناسب به تسهيلات ، جايابي نامناسب کاربري هاي شهري و………….. معضلاتي است که غالب شهرهاي ايران با آن روبرو هستند.(رجبي ، 1391: 125) فضاهاي عمومي شهري از اصلي ترين اجزاء ساختار و سازمان فضايي کالبدي شهر و بستر تعاملات اجتماعي هستند. رشد سريع جمعيت ، تحولات کالبدي ناشي از آن ، تاثير ديدگاههاي مدرنيستي و توجه زياد به سود اقتصادي ، فضاهاي شهري را از ميان برده و بافت شهري را متراکم تر ساخته است. فضاهاي شهري گذشته مثل تکايا ، ميادين ، بازار و حمام که محل اجتماع مردم بوده اند تحت تاثير اين تغييرات و دگرگوني معيارها ، ارزشها و سنتها ، ديگر کارايي گذشته خود را ندارند در اين ميان ايجاد شبکه حمل و نقل زيرزميني (مترو) ، امکانات و نيازهاي تازه اي را با خود به همراه آورده است. نحوه اتصال اين شبکه به شبکه راههاي پياده و سواره توسط ايستگاههاي مترو و ورودي هاي آن تعريف مي شود اين نقاط اتصال يعني ايستگاهها ، فضاهاي جديدي در درون بافت شهرها هستند که مي توان از آنها در ايجاد فضاهاي شهري پويا سود جست. تجمع افراد و به دنبال آن پديد آمدن فعاليتها در اطراف اين ايستگاههاي نوظهور اجتناب ناپذير است و ميتواند بافت پيرامون آن را کاملا دگرگون سازد. ايجاد ايستگاههاي مترو بدون توجه به ويژگي هاي بافت پيرامون و نيازها و امکاناتي که فراهم مي آورد ، تهديدي براي بافت شهري به شمار آمده و بر بي نظمي ها مي افزايد(سيد زاده خرازي، 1391: 41) ايستگاهتي مترو يکي از مهمترين کاربريها در شهرها ميباشند. با توجه به فعاليت هايي که در اين فضاها صورت مي گيرد ، اين فضاها نسبت به ساير کاربري هاي خدمات شهري از اهميت قابل توجهي برخوردار مي باشند. پايانه ها بايد به نحو شايسته اي در سطح شهر مکانيابي گردند . به علت رشد سريع شهر نشيني از يک طرف و نبود يک نظام مدون برنامه ريزي و مديريت در شهرهاي کشور، خدمات شهري با مسائل و مشکلات بي شماري روبه رو شده اند. پايانه هاي سيستم حمل ونقل شهري که يکي از کاربري هاي مهم و حياتي شهر هستند با مشکلاتي درگير مي باشند.(رجبي ، 1391: 125) با توجه به مسائل ذکر شده ، ارزيابي جامع در خصوص برنامه ريزي صحيح به  منظور ارتقاي کمي و کيفي پايانه ها به عمل خواهد آمد. يکي از عوامل مهم توسعه شهرها ، توسعه حمل و نقل شهري است. ترافيک شهري عامل ايجاد آلودگي هاي محيط زيستي ناشي از سوخت مواد فسيلي وسايل نقليه ، آلودگي هاي آب و هوايي ،آلودگي هاي صوتي و همچنين عامل مهمي در به وجود آمدن ناراحتي هاي روحي و رواني در کنار افزايش زمان جابجايي و سفر روزانه براي انجام کارهاي روزمره افراد جامعه را به ارمغان مي آورد. اين علل اهميت سيستم حمل ونقل عمومي و توسعه بهينه و کاهش  مشکلات شهري را برجسته ميسازد. تحليل مکانيابي اين پايانه ها ، ارايه نقاط قوت و پتانسيل هاي اين پايانه ها و نقاط منفي اين مکانيابي در شناخت صحيح سيستم مترو نقش بسيار موثري خواهد داشت. يکي از مسائل مهم سيستمهاي مترو شهرها ، مکانيابي پايانه هاي اين سيستمها مي باشد (بهرامي ،1388)

منظره شهر خوب و نظام حمل و نقل مناسب دو روي يک سکه هستند. کيفيت سفرهاي رفت و برگشت توقف هاي و ايستگاه ها تاثيري مستقيم بر کارايي و کيفيت نظام حمل و نقل عمومي دارد. کل سفر از خانه به مقصد و برگشت بايد در تماميت خود ديده شود. مسيرهاي پياده روي و دوچرخه سواري مناسب و تهسيلات مناسب در ايستگاهها در روز و شب براي حصول اطمينان از آسايش و حس امنيت عناصر مهمي هستند( يان گل ، 1936: 106)

يکي از مسائل مهم در برنامه ريزي هاي شهري تعيين مکان مناسب براي استقرار کاربري هاي شهري است.  به اين ترتيب که فعاليتهاي مختلف نيازمند فضاي مناسب مي باشند و امکان استقرار آنها در هر ناحيه شهري وجود ندارد. در اين تحقيق با در نظر گرفتن شرايط اجتماعي، اقتصادي؛ ترافيکي و شرايط آب و هوايي ، ارزيابي مکانيابي پايانه هاي مترو شهر مطالعاتي تبريز مورد بررسي قرار گرفته خواهد شد ، به اين ترتيب که  تک تک ايستگاه ها از نظر تاثير آنها بر روي رونق اقتصادي و محيط زيستي و آثار اجتماعي و همچنين اثرگذاري اين ايستگاه ها بر کاهش يا افزايش ترافيک محدوده مورد مطالعه قرار خواهد گرفت.

تعداد صفحه : 222

قیمت :14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

:        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

جستجو در سایت : کلمه کلیدی خود را وارد نمایید :