متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :روانشناسی

عنوان :تأثیر آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش جرأت ورزی و استقلال دانش آموزان دختر دبیرستانی مستعد اختلال اضطراب اجتماعی شهر همدان

گرایش: بالینی

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد همدان        

پردیس تحصیلات تکمیلی علوم و تحقیقات همدان

دانشگاه علوم انسانی،گروه روانشناسی

 

«پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد رشته روانشناسی»

گرایش: روانشناسی بالینی

 

عنوان:

تأثیر آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش جرأت ورزی و استقلال دانش آموزان دختر دبیرستانی مستعد اختلال اضطراب اجتماعی شهر همدان

 

استاد راهنما:

استاد مشاور:

دکتر محمدرضا ذوقی پایدار

 

نگارش:

تابستان94 

 

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

چکیده

 

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش جرات ورزی و استقلال دانش آموزان دختر دبیرستانی مستعد اختلال اضطراب اجتماعی شهر همدان است که یکی از مهارت های اساسی برای زندگی سالم و توام با روابط سازنده است.جامعه آماری پژوهش دانش آموزان دختر دبیرستانی مستعد اختلال اضطراب اجتماعی هستند که در سال تحصیلی 94-1393 در مقطع متوسطه شهر همدان مشغول به تحصیل بودند، حجم نمونه آماری 384 نفر از دانش آموزانی است که نمره بالایی در پرسشنامه هراس اجتماعی اسپین که در ابتدا به عنوان پیش آزمون گرفته شد، بدست آوردند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. طرح این پژوهش طرح نبمه آزمایشی پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل است. به این ترتیب گروه آزمایش در معرض مداخله ی آزمایشی (کارگاه مهارت های ارتباطی) به مدت 5 جلسه 2 ساعته قرار گرفتند. سپس داده های پژوهش با بهره گرفتن از آزمون تحلیل کواریانس چند متغیره بررسی شدند.

نتیجه پژوهش نشان داد که آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش روابط اجتماعی، بازخورد سازنده در تعاملات، فهم صحیح طرف مقابل و پذیرش خود به عوان عضوی موثر در جامعه و روابط تاثیرگذار معناداری گذاشته و موجب افزایش جرات ورزی، استقلال و بهبود مهارت های ارتباطی شده است.

 

کلید واژه ها: مهارت های ارتباطی، جرات ورزی، استقلال، اختلال اضطراب اجتماعی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست مطالب

عنوان صفحه

فصلاول. 0

کلیاتپژوهش.. 0

1-1 مقدمه. 1

1-2 بیانمسئله. 2

1-3 اهمیتوضرورتتحقیق. 5

1-4 اهداف.. 6

1-4-1 هدفکلی: 6

1-4-2 اهدافجزیی: 6

1-5 فرضیه هایپژوهش.. 6

1-5-1 فرضیهاصلی: 6

1-5-2 فرضیه هایفرعی: 6

1-6 متغیرهایپژوهش.. 6

1- 7 تعریفمفهومیوعملیاتیمتغیرها 6

1-7-1 تعریفمفهومیمهارتهایارتباطی: 6

1-7-2 تعریفعملیاتیمهارتهایارتباطی: 7

1-7-3 مفهومجراتورزی (قاطعیت): 7

1-7-4 تعریفعملیاتیجراتورزی: 7

1-7-5 تعریفمفهومیاستقلال: 8

1-7-6 تعریفعملیاتیاستقلال: 8

1-7-7 تعریفمفهومیاختلالاضطراباجتماعی: 8

1-7-8 تعریفعملیاتیاختلالاضطراباجتماعی: 8

فصلدوم: 9

مبانینظریوپیشینهتحقیق. 9

2-1 مقدمه. 10

2-2 مفهومارتباطات.. 10

2-3 اجزایفرایندارتباطی. 12

2-4 انواعارتباطات: 13

2-4-1 ارتباطاتکلامیدرمقابلارتباطاتغیرکلامی: 13

2-4-2 ارتباطاتیکطرفهودوطرفه. 14

2-5 فهمارتباط. 15

2-6 انواعمهارتهایارتباطی. 15

2-6-1 گوشدادنموثر: 15

2-6-2 کنترلعواطف: 16

2-6-3 بینشنسبتبهارتباط: 16

2-6-4 قاطعیتدرارتباط: 16

2-7 شکلگیریارتباطموثر: 17

2-8 سهشرطبرایارتباطموثر: 17

2-8-1 سازگاری،کلیدارتباطاست.. 17

2-8-2 سنجشمرزها 18

2-8-3 شرطسومبرایایجادارتباط. 18

2-9 اصولششمادهایارتباطات: 18

2-10 مفهومجراتورزی: 21

2-11 درکدرستمفهومجراتورزی.. 22

2-12 منفعلبودن،سلطهجوبودن،پرخاشگربودنویاشجاعبودنیعنیچه؟. 23

2-12-1 رفتارونگرشمنفعل: 23

2-12-2 رفتارونگرشسلطهجویانه: 23

2-12-3 رفتارونگرشپرخاشگرانه: 23

2-12-4 رفتارونگرششجاعانه: 24

2-13 چگونهجسوروقاطعباشیم؟. 24

2-14  مفهوماستقلال. 24

2-15 استقلالواختیار. 25

2-16 استقلالووابستگی. 25

2-17 استقلالوهویت.. 26

2-18 سبکفرزندپروریواستقلال. 26

2-20 مفهوماضطراباجتماعی. 27

2-22 شرایطبروزاضطراباجتماعی. 31

2-23 خصوصیاتافرادکمرو. 31

2-24 کاهشودرمانهراسوکمرویی. 31

2-24-1 داروهایروانگردان: 32

2-24-2 آموزشمهارتهایاجتماعی: 33

فصلسوم 38

روشپژوهش.. 38

3-1 مقدمه. 39

3-2 طرحپژوهش.. 39

3-3 جامعهآماری.. 39

3-4 نمونهوروشنمونهگیری.. 39

3-5 ابزارهایاندازهگیری.. 40

3-5-1 پرسشنامههراساجتماعیاسپین: 40

3-5-2 پرسشنامههوشهیجانیبار-آن. 41

3-6 رواییابزاراندازهگیریتحقیق. 43

3-7  پایاییابزاراندازهگیری.. 43

3-8 روشهایآماریتجزیهوتحلیلاطلاعات.. 44

3-9 مراحلاجرایپژوهش.. 44

3-9-1 محتوایجلساتآموزشی. 45

3-9-1-1 جلسهاول: 45

3-9-1-2 جلسهدوم: 45

3-9-1-3 جلسهسوم: 46

3-9-1-4 جلسهچهارم: 46

3-9-1-5 جلسهپنجم: 46

فصلچهارم 48

تحلیلداده ها 48

1-4 تحلیلداده ها: 49

2-4 توصیفداده ها: 49

3-4 تحلیلاستنباطیداده ها: 50

فصلپنجم 55

نتیجهگیریوپیشنهادات.. 55

5-1 مقدمه. 56

5-2 یافتههایتحقیق. 56

5-2-1 فرضیهاصلیپژوهش.. 56

5-2-2 فرضیه هایفرعی. 58

5-3 محدودیتهایپژوهش.. 59

5-3-1 محدودیتهایدراختیارمحقق. 60

5-3-2 محدودیتهایخارجازاختیارمحقق. 60

5-4 پیشنهادات.. 60

5-4-1 پیشنهادهایکاربردی.. 60

5-4-2 پیشنهاداتپژوهشی. 60

فهرستمنابعفارسی: 61

فهرستمنابعانگلیسی: 65

 

 

 

فهرست جداول

48

50

52

56

58

59

59

60

60

61

61

62

62

63

63

 

عنوان                                                                                                                                              صفحه

جدول1-3- دیاگرام طرح تحقیق …………………………………………………………………………………………………………………………….

جدول 2-3  نمره گذاری سوالات پرسشنامه هراس اجتماعی اسپین ……………………………………………………………………..

جدول3-3- نمره گذاری سوالات پرسشنامه هوش هیجانی بار-آن …………………………………………………………………………

جدول 4-3 زمان بندی اجرای کارگاه آموزش مهارت های ارتباطی ………………………………………………………………………

جدول 1 . 4 شاخصهای توصیفی نمرات  هوش هیجانی آزمودنی ها …………………………………………………………………….

جدول 2 . 4 شاخصهای توصیفی نمرات جرأت ورزی آزمودنی ها …………………………………………………………………………

جدول 3 . 4 شاخصهای توصیفی نمرات استقلال آزمودنی ها ………………………………………………………………………………..

جدول4.4 کلموگروف اسمیرنف برای بررسی نرمال بودن داده‌ها……………………………………………………………………………..

جدول5.4 آزمون لون برای بررسی برابری واریانس‌ها ……………………………………………………………………………………………..

جدول6.4 بررسی همگنی رگرسیون ………………………………………………………………………………………………………………………….

جدول7.4 آزمون تحلیل کواریانس برای بررسی آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش جرأت ورزی و استقلال ……………….

جدول8.4 بررسی همگنی رگرسیون ………………………………………………………………………………………………………………………………

جدول9.4 آزمون تحلیل کواریانس برای بررسی آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش جرأت ورزی …………………………

جدول10.4 بررسی همگنی رگرسیون ………………………………………………………………………………………………………………………….

جدول11.4 آزمون تحلیل کواریانس برای بررسی آموزش مهارت های ارتباطی بر افزایش استقلال …………………………

 

  

فصل اول

کلیات پژوهش

 

1-1 مقدمه

چگونگی رفتار بشر از دیرباز مورد توجه دانشمندان به ویژه روانشناسان و جامعه شناسان بوده است، روانشناسان تربیتی، بالینی و شخصیت همواره بر مطالعه انگیزه و چرایی رفتار توجه داشته اند. بنابراین توجه و دقت بر وضعیت روانی دانش آموزان می تواند اجرای برنامه های آموزشی را آسان تر و مطلوب تر نماید. کودکان و نوجوانان و افراد کمتر از 18 سال قشر عمده ی جمعیت جهان را تشکیل می دهند؛ در کشورهای در حال توسعه  سهم این قشر از کل جمعیت، تقریبا به پنجاه درصد می رسد، در کشور ما نیز اکثریت جمعیت را جوانان تشکیل می دهند؛ بنابراین برای شناخت درست این قشر عظیم و کوشش در راه تامین شرایط مادی و معنوی لازم برای رشد جسمانی، عاطفی و فکری آنان باید تلاش کرد، به ویژه اینکه تقریبا تمام مکتب های فکری حاکم بر روانشناسی و روانپزشکی قرن بیستم تجارب و یادگیری های کودکی را به عنوان مهمترین و تعیین کننده ترین جز شخصیت و سلامت روان[1] افراد مورد تاکید قرار داده اند.بنابراین یکی از ویژگی های اساسی روانشناسی کاربردی نوین در ایران، تشخیص درست و به موقع راهنمایی های لازم جهت تربیت انسان هایی سالم، رشدیافته، اجتماعی و مسئول برای جامعه آینده است (مهریار، 1373).[i]

 زندگی بدون ارتباط با دیگران امری بی معنی است و سلامت روانی انسان وابسته به گروه و تعامل با سایر انسان ها و در کل محیط می باشد، زیرا بسیاری از نیازهای آدمی از طریق ارتباط با دیگران ارضا میشود. داشتن روابط سالم با دیگران کلید رشد و کمال آدمی است. آنچه ما امروز هستیم و آنچه که در آینده خواهیم بود هر دو معمول ارتباط با دیگران است. ارتباط موثر رابطه ای است که در آن شخص به گونه ای عمل میکند که در آن علاوه بر این که خودش به خواسته هایش میرسد، افراد مقابل نیز احساس رضایت دارند (باستانی، 1386).

ارتباط موثر یکی از رمزهای موفقیت انسان است. هرکسی بتواند با دیگران و اشیا اطراف و حتی لحظه های زندگی خود ارتباط بهتر و موثرتری برقرار کند احساس موفقیت بیشتری خواهد داشت لذا برای برقراری ارتباط موثر لازم است مهارت های ارتباط با دیگران را نیز فراگرفت (قربانی، 1391).

مهارت برقراری ارتباط موثر یکی از مهمترین پیش بینی کننده های سلامت در روابط بین فردی است، به این منظور فنون برقراری ارتباط موثر به عنوان یکی از اصلی ترین قسمت های آموزش مهارت های زندگی باید درنظر گرفته شود (فتی، 1391).

1-2 بیان مسئله

 ارتباط عالی ترین دستاورد بشر و اصلی ترین مقوله ی زندگی انسان هاست؛ ما انسان ها به عنوان موجوداتی اجتماعی که بدون برقراری ارتباط قادر به ادامه زندگی نیستیم بخش مهمی از زندگی خود را در ارتباط با دیگران و بودن با آنها میگذارنیم. یکی از جلوه های مناسبات انسانی، تعامل با یکدیگر است. این تعامل از شکل ساده ی آن تا پیچیده ترین وجه، در مناسبات انسانی بروز میکند، و بر این اساس انسان نمی تواند خود را از تعامل با دیگران دور نگه دارد. به طوری که تعامل انسانی به میزان زیادی تحت تاثیر ابزارهای نوین ارتباطی و رسانه ای قرار گرفته و شکل های جدید تری از این ارتباط را به وجود آورده است (رضا پور، 1387). دانشمندان به اهمیت آموزش در یادگیری مهارت های اجتماعی تاکید کرده اند (سارو خانی، 1386). و نیز آموزش این مهارت ها در افزایش کارآمدی و تداوم ارتباط موثر و زندگی مشترک اهمیت به سزایی دارد (تهرانی، 1384).  برقراری ارتباط مهارتی است که هر کس از آن بهره ای دارد. با ارتباط داشتن با دیگران می توانید دیدگاه و اندیشه هایتان را به آنها منتقل کنید، و از نظرات و افکار دیگران نیز سود ببرید. ارتباط یکی از مهمترین زمینه های سلامت زندگی اجتماعی و منشا فرهنگ و به عنوان زمینه و مبنای حرکت و ارتقای انسانی است که اگر ویروسی شود بی شک  پایه اصلی زندگی می لغزد و رضایت از آن محو میشود. در این میان ارتباط موثر با دیگران مهارتی است که انسان را در موقعیت ممتاز و بهتری قرار می دهد و دستیابی موفقیت و خوشبختی را سهل تر میسازد (امیر حسینی، 1387).    

 مهارت های ارتباطی[2]، یعنی توانایی ارتباط موثر با دیگران، طوری که منظور ما را به طرف مقابل برساند. ارتباط تنها وسیله  ی انتقال اطلاعات به یکدیگر و تنها وسیله ی دریافت اطلاعات از یکدیگر است، و سبب ارتقا هیجانات، تصحیح سو تفاهمات، کنترل هیجانات منفی و رشد اعضای جامعه می شود. مفهوم ارتباطات پس از ایجاد ابزارهای الکترونی، موضوع مطالعات علمی مستقل شده است (رضاپور، 1387). در فرهنگ فارسی، ارتباط به عنوان اسم مصدر به معنای بستگی، پیوند، پیوستگی و رابطه آمده است (معین، 1376). بنابراین با توجه به تعریف ارتباط که در تفهیم، تفاهم و تسهیم درون است، افراد باید توانایی درک، انتقال و تداوم ارتباط را کسب کنند؛ و این همان مهارتی است که به دو صورت کلامی و غیر کلامی موجب ارتباط موثر و موفق میان افراد میشود. این دو ارتباط از هم قابل تفکیک نیست؛ چرا که در حین برقراری ارتباط استفاده از زبان کلامی وزبان بدن همزمان اتفاق می افتد. اگر به گفت و گوی خود با فردی دقت کنید، متوجه خواهید شد، در حین ارتباط کلامی، بخش عمده پیام ما از طریق ژست ها، حرکات بدن و نحوه ی نگاه کردن منتقل میشود (دعانی، 1376). خیلی از آدم ها در رویارویی با مشکلات زندگی ناتوان اند؛ همین عدم توانایی می تواند زمینه ساز بسیاری از مشکلات و آسیب های روان شناختی باشد. اما در مقابل عده دیگری میتوانند از مشکلات و موانع موجود عبور کنند، و از دیدگاه همه ما به افراد موفقی تبدیل شوند. روان شناسان با بررسی خصوصیات این افراد موفق به یک سری مهارت های مشابه دست یافته اند که از آن به عنوان مهارت های ارتباطی یاد میکنند و یکی از موثر ترین این مهارت ها، مهارت جرات ورزی است.

جرات ورزی[3] یکی از مهمترین مهارت های زندگی است که به افزایش اعتماد به نفس خودمان و جلب احترام دیگران منجر میشود. جرات ورزی، یعنی دفاع از حقوق خود و بیان افکار و احساسات خویش که به شیوه ی مستقیم، صادقانه و مناسب انجام میشود. افراد جرات ورز برای خود و دیگران احترام قایل هستند. آنان منفعل نیستند و ضمن اینکه به خواسته ها و نیازهای دیگران احترام میگذارند، اجازه نمی دهند دیگران از آنها سو استفاده کنند؛ و به شیوه ی قاهرانه با آنان ارتباط برقرار میکنند (باستانی، 1386). برای رفتار جرات مندانه طبقه بندی های فراوانی شده است، برخی ابراز وجود در رفتار جرات مندانه را به سه گروه کلی تقسیم مینمایند: بیان جرات مندانه احساسات مثبت و منفی، رد جرات مندانه خواسته های نابجای دیگران و مقاومت در برابر آنها و درخواست جرات مندانه از دیگران (حسین زاده، 1388). در کل جرات ورزی مهارتی از مهارت های ارتباطی است که اگر در فردی وجود داشته باشد سبب ارتباط رضایت بخش با دیگران میشود.

 استقلال[4] یکی دیگر از ابعاد مهارت های ارتباطی است که به معنی توانایی هدایت افکار و اعمال خود و آزاد بودن از تمایلات هیجانی است (آشتیانی، 1392). وابستگی[5] و استقلال ناسالم، ناشی از ترس ما از تنها ماندن و پذیرفته و تایید نشدن است. چنین ترسی در نهایت منجر به آن میشود که ما نتوانیم واقعی باشیم، و هنگامی که واقعی نیستیم نمیتوانیم چیزی که به راستی هستیم یعنی خود حقیقی مان باشیم و همچنین نمیتوانیم روابط سالمی با خود، دیگران و قدرت مطلق این جهان یعنی خداوند، برقرار کنیم.

[1].Mental health

[2].communication

[3].Assertivens

[4]. Independence

[5]. Dependence

 

تعداد صفحات:100

 

قیمت : 14700 تومان

و  همچنین به ایمیل شما نیز ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :                 serderehi@gmail.com